Jongeren groeien op in een samenleving waarin sociale media en digitalisering nieuwe mogelijkheden bieden om je uit te spreken over maatschappelijke thema’s, maar waarin tegelijkertijd gevoelens van polarisatie en spanningen toenemen. Het Practoraat Gelijke Kansen heeft vanuit het Convergentieprogramma Healthy Start twee subsidies toegekend gekregen om te onderzoeken hoe jongeren persoonlijke opvattingen over maatschappelijke thema's (bijvoorbeeld klimaatverandering, diversiteit, migratie) delen en hoe we, ondanks verschillen, opnieuw met elkaar in verbinding kunnen komen. Voor beide projecten is het practoraat op zoek naar enthousiaste studenten en docenten die het leuk vinden om actief betrokken te zijn en mee te bouwen!
Wat er gebeurt in het brein van jongeren wanneer zij hun mening delen?
Deze vraag staat centraal in het project ‘Mbo-studenten als onderzoekers in MRI-onderzoek'. Tijdens de adolescentie (10 –24 jaar) zijn jongeren bezig om hun identiteit te ontwikkelen, zijn ze zich steeds meer bewust van hun sociale omgeving en hoe anderen mogelijk over hen denken. “In deze levensfase ervaren jongeren een fundamentele behoefte om gezien en gehoord te worden, en om hun stem te delen over thema's die voor hen belangrijk zijn” vertelt hoofdaanvrager en practor Kayla Green. “Wij willen graag weten over welke thema's jongeren eerder geneigd zijn om hun mening publiekelijk te delen, of het uitmaakt of je het eens of oneens bent met een opvatting, en hoe de hersenen reageren wanneer je deze keuzes maakt". Om dit te onderzoeken ontwikkelen we een experiment dat jongeren spelen terwijl ze in de MRI-scanner liggen. “Dit gaan we niet alleen doen, maar samen met onze studenten" zegt de practor. Mbo-studenten worden als mede-onderzoekers meegenomen en zullen samen met onderzoekers van het practoraat, de Erasmus Universiteit Rotterdam (EUR) en het Erasmus MC in ontwerpsessies het experiment vormgeven.
Van verschillen naar verbinding
Het brein van jongeren is sterk gericht op sociale verbondenheid en betrokkenheid. In een tijd waarin we steeds vaker het gevoel hebben dat meningsverschillen verharden, geven jongeren aan dat zij behoefte hebben aan manieren om niet te ‘debatteren om te winnen’, maar juist te luisteren om verbinding te maken. Dit is precies wat het tweede onderzoeksproject ‘ON RECORD’ beoogt te doen. In dit project, waarin het practoraat mede-aanvrager is, gaan onderzoekers samen met de EUR, de TU Delft en Stichting TIME OUT, recorded deliveries inzetten om verbinding tussen jongeren te stimuleren. Recorded delivery is een vorm van verbatim theater waarbij acteurs letterlijk de verhalen en perspectieven van echte mensen vertolken. “Theater als onderzoeksvorm kan zowel jongeren als volwassenen helpen om kwetsbare en gevoelige onderwerpen bespreekbaarder te maken” vertelt Maritta Versnel, programmaleider practoraat. Door het luisteren naar uiteenlopende standpunten leren jongeren omgaan met de emoties en spanningen die onder polarisatie liggen, met als doel meer begrip en verbinding in de samenleving te creëren.
Met deze twee Healthy Start-projecten benadrukt het Practoraat Gelijke Kansen het belang van onderzoek met jongeren in plaats van over jongeren, en van kennisontwikkeling die bijdraagt aan een inclusieve samenleving.